กระทรวงพาณิชย์ยกระดับการบริหารจัดการสินค้าเกษตรของประเทศไปอีกขั้น ด้วยการเปิดตัวแพลตฟอร์ม “ใกล้เก็บเกี่ยว” นวัตกรรมข้อมูลเชิงคาดการณ์ที่เปลี่ยนบทบาทภาครัฐจากการตั้งรับปัญหาหลังเกิดเหตุ สู่การพยากรณ์สถานการณ์ล่วงหน้าอย่างแม่นยำ โดยขับเคลื่อนผ่านโครงสร้างคลาวด์กลางภาครัฐ (GDCC) ร่วมกับขุมพลังเทคโนโลยีคลาวด์และปัญญาประดิษฐ์ (AI) จากหัวเว่ย เพื่อบูรณาการข้อมูลข้ามหน่วยงานทั้งด้านผลผลิต ปริมาณ ราคา และพื้นที่เสี่ยงเข้าสู่ภาพเดียวกัน
โครงการนี้ขับเคลื่อนภายใต้การผนึกกำลังร่วมกันของ 4 กระทรวง โดยเริ่มต้นนำร่องกับสินค้าเกษตรสำคัญอย่าง “ข้าว” แพลตฟอร์มทำหน้าที่เชื่อมโยงฐานข้อมูลทะเบียนเกษตรกรผู้ปลูกข้าวเข้ากับข้อมูลภาพถ่ายดาวเทียม ทำให้เห็นรอบการเพาะปลูก สายพันธุ์ และพื้นที่เพาะปลูกตั้งแต่เริ่มฤดู จากนั้นจึงนำข้อมูลดาวเทียมที่อัปเดตระดับพื้นที่ในทุกสัปดาห์มาปรับจูนโมเดลการคาดการณ์ช่วงใกล้เก็บเกี่ยวให้ตรงกับข้อเท็จจริงในแปลงเกษตรมากที่สุด
นายนันทพงษ์ จิระเลิศพงษ์ ผู้อำนวยการสำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า (สนค.) ระบุว่า หัวใจสำคัญของการรักษาเสถียรภาพราคาสินค้าเกษตรในปัจจุบันไม่ใช่การเก็บข้อมูลใหม่ แต่คือการเชื่อมโยงข้อมูลที่มีอยู่เดิมแต่กระจายตัวตามหน่วยงานต่างๆ เข้ามารวมกัน โดยนำเทคโนโลยีและ AI มาช่วยวิเคราะห์ภาพรวมเพื่อตอบโจทย์สำคัญให้ชัดเจนว่า ผลผลิตกำลังจะออกสู่ตลาดที่ไหน เมื่อไร ปริมาณเท่าใด และราคาเคลื่อนไหวไปในทิศทางใด
ในมิติด้านราคาสินค้า แพลตฟอร์มจะดึงรายงานราคาประจำวันจากสำนักงานพาณิชย์จังหวัดทั่วประเทศมาประมวลผลควบคู่กับตัวเลขผลผลิตที่กำลังจะเข้าสู่ตลาด หากพบสัญญาณราคาปรับตัวลดลงจนแตะระดับเฝ้าระวัง ระบบจะส่งสัญญาณเตือนทันที เพื่อเปิดโอกาสให้ภาครัฐมีเวลามากพอในการกำหนดมาตรการเชิงรุกได้อย่างตรงเป้าหมาย รวดเร็ว และทันท่วงทีก่อนที่สถานการณ์จะลุกลามเป็นปัญหาราคาผลผลิตตกต่ำ
สำหรับการเลือกใช้โครงสร้างพื้นฐานของ หัวเว่ย คลาวด์ ผ่านระบบ GDCC นั้น กระทรวงพาณิชย์ให้ความเชื่อมั่นในเสถียรภาพ ศูนย์ข้อมูลที่ตั้งอยู่ในประเทศไทย ความมั่นคงปลอดภัยตามกฎหมาย และขีดความสามารถในการประมวลผล AI ขั้นสูง ด้วยระบบ Elastic AI ที่ปรับเพิ่มขนาดการคำนวณได้อย่างยืดหยุ่น รองรับการทำงานกับข้อมูลขนาดใหญ่ (Big Data), Data Lake รวมถึงการพัฒนานำโมเดล AI มาปรับใช้จริง โดยมีทีมงานผู้เชี่ยวชาญระดับภูมิภาคเข้ามาช่วยกำกับดูแล ซึ่งระบบดังกล่าวถูกวางโครงสร้างไว้พร้อมสำหรับการขยายผลไปสู่สินค้าเกษตรชนิดอื่นๆ และพื้นที่ใหม่ๆ ทั่วประเทศในอนาคต
