เสียงไอของเด็กๆ ที่คุณพ่อคุณแม่หลายคนมองว่าเป็นเพียงอาการหวัดธรรมดา อาจแฝงไปด้วยภัยเงียบที่รุนแรงกว่าที่คิด พญ.สุธิดา ชินธเนศ กุมารแพทย์ แพทย์ผู้ชำนาญการโรคระบบการหายใจในเด็ก ศูนย์กุมารเวช รพ.วิมุต ออกมาเตือนถึงความสำคัญของการสังเกตอาการไอในเด็ก หากปล่อยไว้นานอาจเสี่ยงเป็นโรคปอดอักเสบ หอบหืด หรือแม้กระทั่งวัณโรค
ไอแบบไหนคือสัญญาณอันตราย?
โดยปกติอาการไอจากไข้หวัดทั่วไปจะมีน้ำมูกหรือไข้ต่ำร่วมด้วย และควรจะหายดีภายใน 2-4 สัปดาห์ แต่หากเด็กมีอาการไอถี่ขึ้น แรงขึ้น และต่อเนื่องนานเกิน 4 สัปดาห์ จะถือว่าเป็น “อาการไอเรื้อรัง” ซึ่งเป็นสัญญาณเตือนว่าระบบทางเดินหายใจหรือปอดอาจมีความผิดปกติ
เช็ก 3 โรคปอดร้ายที่ซ่อนอยู่ในการไอเรื้อรัง
สาเหตุของการไอเรื้อรังในเด็กมีหลายปัจจัย ตั้งแต่มลภาวะฝุ่น PM2.5 ควันบุหรี่ ไปจนถึงการได้รับเชื้อใหม่ซ้ำเติมขณะร่างกายอ่อนแอ โดยโรคสำคัญที่พบได้บ่อย ได้แก่
- หอบหืดและปอดอักเสบ: เกิดจากการอักเสบของระบบทางเดินหายใจ
- วัณโรคในเด็ก: เป็นโรคที่มักติดจากผู้ใหญ่ในบ้าน โดยเด็กอาจไม่มีอาการชัดเจน แต่จะมีไข้เรื้อรัง เบื่ออาหาร น้ำหนักลด หรือซึมลง
อาการร่วมที่ต้องรีบพบแพทย์ด่วน
หากลูกน้อยมีอาการไอร่วมกับสัญญาณดังต่อไปนี้ ควรรีบพบแพทย์ทันทีโดยไม่ต้องรอให้ครบ 4 สัปดาห์:
- หายใจเหนื่อย หายใจเร็ว หรืออกบุ๋ม
- เจ็บหน้าอก ปากเขียว
- มีไข้สูงหรือไข้เรื้อรัง
- เสมหะมีเลือดปน
- น้ำหนักลด เบื่ออาหาร หรือไม่ร่าเริงตามปกติ
การวินิจฉัยและการป้องกัน
การตรวจคัดกรองโรคปอดในเด็กทำได้ผ่านการซักประวัติและตรวจร่างกายอย่างละเอียด ซึ่งอาจรวมถึงการเอกซเรย์ปอด ตรวจเลือด หรือตรวจหาเชื้อจากทางเดินหายใจ เพื่อวางแผนการรักษาที่ตรงจุด
สำหรับการป้องกัน พญ.สุธิดา แนะนำว่าควรสร้างภูมิคุ้มกันด้วยการฉีดวัคซีนให้ครบ รับประทานอาหารที่มีประโยชน์ พักผ่อนให้เพียงพอ และอยู่ในที่ที่อากาศถ่ายเทสะดวก ที่สำคัญคือ ไม่ควรซื้อยาแก้ไอให้ลูกรับประทานเองโดยไม่ปรึกษาแพทย์ เพราะการรักษาที่รวดเร็วและถูกต้องจะช่วยลดความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรงได้
ผู้ปกครองที่ต้องการปรึกษาหรือนัดหมายแพทย์ สามารถติดต่อศูนย์กุมารเวช ชั้น 3 โรงพยาบาลวิมุต โทร 02-079-0038 หรือผ่าน ViMUT Application
