สถานการณ์ตลาดร้านอาหารในปัจจุบันกำลังเผชิญกับความท้าทายอย่างหนัก โดยได้รับผลกระทบจากหลายปัจจัย ทั้งจากภาพรวมเศรษฐกิจที่ชะลอตัว พฤติกรรมผู้บริโภคที่เปลี่ยนแปลงไป และต้นทุนที่เพิ่มสูงขึ้น ยอด ชินสุภัคกุล ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร LINE MAN Wongnai ได้ขึ้นเวทีในหัวข้อ Half Year Trends: Business and Economy ในงาน CTC 2025 นำเสนอข้อมูลเชิงลึกและแนวทางแก้ไขสำหรับธุรกิจร้านอาหารในสถานการณ์ปัจจุบัน
สถานการณ์ตลาดร้านอาหารในปัจจุบัน
- ร้านอาหาร Fine Dining ยอดขายลดลงเฉลี่ย 60-70%
- ร้านภัตตาคารทั่วไป ยอดขายลดลงกว่าครึ่ง จาก 50,000 บาทเหลือ 20,000 บาทต่อวัน
- ข้อมูล Same-Store Sales (ยอดขายสาขาเดิม) ของ Wongnai พบว่ายอดขายลดลงถึง 14% ใน Q2 ปี 2025 เทียบกับ Q2 ปี 2024 ซึ่งเป็นการลดลงที่น่าตกใจเมื่อเทียบกับค่าเฉลี่ยปกติที่ประมาณ 3%
- ราคาวัตถุดิบสูงขึ้นประมาณ 25% และค่าแรงเพิ่มขึ้นประมาณ 5%
- นักท่องเที่ยวลดลง โดยรวมลดลง 1.8% เมื่อเทียบปีต่อปี โดยเฉพาะนักท่องเที่ยวจีนที่ลดลงมากที่สุด ซึ่งส่งผลกระทบโดยตรงต่อร้านอาหารที่พึ่งพานักท่องเที่ยวกลุ่มนี้
- จำนวนร้านอาหารเปิดใหม่ลดลง ครึ่งปีแรกของปี 2023 มีร้านเปิดใหม่เกือบ 100,000 ร้าน แต่ลดลงเหลือ 60,000 ร้านในปี 2024 และ 44,000 ร้านในปี 2025 สะท้อนความกังวลและขาดเงินทุนในการลงทุน
- อัตราการปิดตัวของร้านอาหารยังสูง ร้านอาหารเปิดใหม่ประมาณ 50% ปิดตัวภายใน 1 ปี ธุรกิจนี้ยังคงเป็นธุรกิจที่มีความเสี่ยงสูง (high risk, low return) พอ ๆ กับสตาร์ทอัพ
ช่องทางรอดสำหรับธุรกิจร้านอาหาร
- ใช้เทคโนโลยีในการเพิ่มยอดขายและลดค่าใช้จ่าย:
- Food Delivery ยังคงเติบโต: สัดส่วนยอดขาย Food Delivery ในร้านอาหารเพิ่มขึ้นจาก 25% ในปี 2023 เป็น 29% ในปี 2025
- Digital Ordering (Self-Ordering): การให้ลูกค้าสั่งอาหารผ่าน LINE, QR Code ช่วยลดข้อผิดพลาด ประหยัดเวลา และลดค่าใช้จ่ายด้านแรงงาน
- Digital Payment: การรับชำระเงินผ่าน PromptPay, Mobile Banking, Credit Card มีสัดส่วนเพิ่มขึ้นจาก 36% เป็น 50% และลูกค้าที่ชำระด้วย Non-Cash มีแนวโน้มใช้จ่ายสูงกว่าเงินสดถึง 32%
- มุ่งเน้นการขยายสาขา (Chain):
- Quick-Service Restaurant เติบโต: ร้านอาหารประเภท Quick-Service (จ่ายก่อนกิน) มียอดขายเพิ่มขึ้น ในขณะที่ Full-Service Restaurant (บริการเต็มรูปแบบ) มีแนวโน้มลดลง เนื่องจากกำลังซื้อของผู้บริโภคที่ลดลง
- แบรนด์ขนาดใหญ่เติบโตเร็ว: แบรนด์ที่มีกำลังขยายสาขาอย่างรวดเร็ว เช่น ชาผลไม้จีน ไอศกรีม Luckin Coffee, สุกี้ตี๋น้อย กำลังเข้ามาแย่งส่วนแบ่งทางการตลาด
- ความจำเป็นในการเข้าถึงแหล่งเงินทุนและระบบจัดการที่ดี: การทำธุรกิจเพื่อขยายสาขาจำเป็นต้องมีการจัดการที่ดีและเข้าถึงเงินทุนได้ง่ายขึ้น
- สร้างข้อมูลที่ดีเพื่อเข้าถึงแหล่งเงินทุน:
- สถานะทางกฎหมายของร้านอาหาร: ร้านอาหารส่วนใหญ่ (96%) ใน LINE MAN Wongnai เป็นบุคคลธรรมดา มีเพียง 4% เท่านั้นที่เป็นนิติบุคคล ทำให้ร้านเล็ก ๆ ขาดข้อมูลทางการเงินที่ชัดเจน ไม่สามารถเข้าถึงแหล่งเงินทุนจาก FinTech ได้
- ความสำคัญของการจดทะเบียนและการทำบัญชี: การเป็นนิติบุคคลและมีข้อมูลบัญชีที่ถูกต้องจะช่วยให้ร้านค้าสามารถเข้าถึงแหล่งเงินทุนใหม่ๆ ได้ง่ายขึ้น
- ความช่วยเหลือจากภาครัฐ:
- ร้านขนาดใหญ่: อาจต้องการสิทธิประโยชน์ทางภาษี หรือนโยบายที่เอื้อต่อการขยายธุรกิจไปต่างประเทศ หรือเข้าสู่ตลาดทุนได้ง่ายขึ้น
- ร้านขนาดกลาง: ต้องการโครงการร่วมจ่าย (Co-payment) เช่น “คนละครึ่ง” ที่ขยายผลมายังธุรกิจร้านอาหาร
- ร้านขนาดเล็ก: ต้องการการสนับสนุนค่าใช้จ่ายสำหรับเครื่องมือทำมาหากิน (เช่น อุปกรณ์และ SaaS) และการลดหย่อนภาษี
คำแนะนำสำหรับคนทำธุรกิจในยุคการเปลี่ยนแปลง
- ความสำคัญของ AI: ธุรกิจจำเป็นต้องปรับตัวเข้าสู่ยุค AI อย่างรวดเร็ว บริษัทส่วนใหญ่ควรเป็น “AI-first” หรือ “AI-driven” ซึ่งหมายถึงการที่พนักงานทุกคนต้องสามารถใช้ AI ในการทำงาน และกระบวนการทำงานที่ AI สามารถทดแทนได้ต้องได้รับการวิเคราะห์และปรับใช้
- การปรับลดขนาดองค์กร: หลายบริษัทกำลังอยู่ในโหมด “Freeze Headcount” หรือลดจำนวนพนักงานลง เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและผลิตภาพในการทำงาน ซึ่งเป็นผลมาจากการนำ AI มาใช้งาน
- โอกาสในอนาคต: ธุรกิจที่ยังคงต้องการ Human Touch เช่น ภาคบริการ ร้านอาหาร การท่องเที่ยว ยังคงมีโอกาส เนื่องจาก AI ยังไม่สามารถทดแทนประสบการณ์เหล่านี้ได้อย่างสมบูรณ์ นอกจากนี้ “AI Transformation Company” หรือบริษัทที่ให้คำปรึกษาในการนำ AI มาปรับใช้ในองค์กรต่างๆ เป็นธุรกิจที่มีความต้องการสูงและมีโอกาสเติบโตมากใน 3 ปีข้างหน้า
