เมื่อเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) กำลังก้าวเข้ามาเป็นเครื่องมือขับเคลื่อนประสิทธิภาพการทำงาน (Productivity Driver) ในทุกภาคส่วน ไม่ต่างจากยุคคอมพิวเตอร์และอินเทอร์เน็ต สิ่งที่ปฏิเสธไม่ได้คือความต้องการใช้พลังงานที่จะเติบโตอย่างทวีคูณ จนกลายเป็นความท้าทายครั้งสำคัญของทุกประเทศทั่วโลก
จิรายุส ทรัพย์ศรีโสภา ผู้ก่อตั้งและประธานเจ้าหน้าที่บริหาร บริษัท บิทคับ แคปปิตอล กรุ๊ป โฮลดิ้งส์ จำกัด (Bitkub) ได้เปิดเผยวิสัยทัศน์ในเวทีเสวนาหัวข้อ “SMRs: Game Changer for Thailand – (SMRs: ตัวเปลี่ยนเกมสู่อนาคตประเทศไทย)” โดยสะท้อนภาพรวมทิศทางโลกจากการเข้าร่วมประชุม World Economic Forum ถึงการเปลี่ยนผ่านทางเทคโนโลยีครั้งใหญ่ (Platform Shift) และบทบาทสำคัญของโครงสร้างพื้นฐานพลังงานที่จะกลายเป็นตัวกำหนดขีดความสามารถในการแข่งขันของเศรษฐกิจโลก
AI คือ Platform Shift ที่จะเปลี่ยนทุกอุตสาหกรรม
โลกกำลังเผชิญกับการเปลี่ยนผ่านครั้งใหญ่ โดย AI ถูกยกให้เป็น ‘The Next Platform Shift’ เช่นเดียวกับในอดีตที่เคยเกิดการเปลี่ยนแปลงในยุคคอมพิวเตอร์ส่วนบุคคล (PC) ยุคอินเทอร์เน็ต และสมาร์ทโฟน ซึ่งเทคโนโลยีเหล่านี้ไม่ได้เข้ามาดิสรัปต์เพียงแค่อุตสาหกรรมใดอุตสาหกรรมหนึ่ง แต่จะเข้าไปเปลี่ยนวิถีการดำเนินงานของ ‘ทุกอุตสาหกรรม’
ในอนาคตอันใกล้ ทุกสายอาชีพและทุกธุรกิจจำเป็นต้องใช้ AI เป็นโครงสร้างพื้นฐานในการสร้างผลผลิต (Productivity) ซึ่งการที่เทคโนโลยีนี้จะเติบโตและกระจายตัวไปสู่วงกว้างได้ จำเป็นต้องพึ่งพาโครงสร้างพื้นฐานที่เปรียบเสมือนเค้ก 5 ชั้น (5 Layer Cake) ได้แก่ พลังงาน (Energy), ชิปคอมพิวเตอร์ (Computer Chip), ระบบคลาวด์ (Distributed Cloud), โมเดลปัญญาประดิษฐ์ (AI Models) และแอปพลิเคชัน AI (AI Applications)
ทั้งนี้ โครงสร้างพื้นฐานในชั้นที่ 1 หรือ ‘พลังงาน’ ถือเป็นฐานรากที่สำคัญที่สุด เนื่องจาก AI จำเป็นต้องบริโภคพลังงานมหาศาลเป็นอาหารในการประมวลผล หากขาดพลังงาน เทคโนโลยีที่ทรงพลังเหล่านี้ก็จะไม่สามารถขับเคลื่อนต่อไปได้
จากโลกเก่าสู่โลกใหม่ พลังงานคือขีดจำกัดสูงสุดของ GDP
กรอบความคิดเดิมที่มองว่าประเทศไทยมีปริมาณไฟฟ้าที่เพียงพอ อาจใช้ไม่ได้อีกต่อไปในโลกยุคใหม่ เพราะเมื่อทุกอุตสาหกรรมเปลี่ยนผ่านไปสู่การใช้ AI ปริมาณไฟฟ้าที่มีอยู่อาจเข้าสู่ภาวะขาดแคลน ปัจจุบันกลุ่มประเทศอาเซียนจึงได้มีการลงนามข้อตกลง DEFA (Digital Economy Framework Agreement) ร่วมกัน พร้อมทั้งมีแนวคิดในการสร้างระบบโครงข่ายสายส่งพลังงานอาเซียน (Energy Power Grid) เพื่อสร้างความมั่นคงทางพลังงาน (Energy Security) ให้รองรับความต้องการในอนาคต
นอกจากนี้ การมาถึงของปัญญาประดิษฐ์ในรูปแบบกายภาพ (Physical AI) เช่น หุ่นยนต์ฮิวแมนนอยด์ (Humanoid Robot) ที่จะเข้ามาทดแทนแรงงานมนุษย์ในภาคการผลิต รวมถึงระบบการทำงานอัตโนมัติของ AI Agents บนโลกออนไลน์ จะทำให้นิยามของมูลค่าผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศ (GDP) เปลี่ยนแปลงไป
จากเดิมที่ GDP ถูกจำกัดด้วยจำนวนประชากรและขีดความสามารถของมนุษย์ ในอนาคตสมการนี้จะถูกแทนที่ด้วยจำนวนหุ่นยนต์และประสิทธิภาพของระบบอัตโนมัติที่สามารถทำงานได้ตลอด 24 ชั่วโมง ส่งผลให้เพดานในการเติบโตทางเศรษฐกิจไม่ได้ขึ้นอยู่กับแรงงานอีกต่อไป แต่ขึ้นอยู่กับความสามารถในการจัดหาและผลิตไฟฟ้าของประเทศนั้นๆ (Maximum Energy Production per country) หรือกล่าวได้ว่า พลังงานคือข้อจำกัดเพียงหนึ่งเดียว (Energy is the limit) ของ GDP ในโลกยุคใหม่
สมรภูมิความมั่นคงทางพลังงานและภูมิรัฐศาสตร์โลก
ความต้องการพลังงานที่เพิ่มขึ้นอย่างมหาศาล นำไปสู่การปรับตัวของผู้นำเทคโนโลยีระดับโลก เช่น ความพยายามในการพัฒนาเทคโนโลยีผลิตไฟฟ้าจากวงโคจรต่ำของโลก (Low Orbit) เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการรับพลังงานและส่งกลับลงมายังโลก รวมถึงการเร่งพัฒนาเทคโนโลยีแบตเตอรี่ที่มีอายุการใช้งานยาวนาน (Long-lasting) ในประเทศจีน ซึ่งปัจจุบันมีขีดความสามารถในการผลิตพลังงานรุดหน้าไปอย่างมาก
ทิศทางดังกล่าวส่งผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในมิติภูมิรัฐศาสตร์โลก (Geopolitics) ที่แต่ละประเทศเริ่มเปลี่ยนผ่านเข้าสู่การแข่งขันเพื่อแย่งชิงและสะสมทรัพยากรที่จำเป็น โดยเฉพาะ ‘สงครามพลังงาน’ (Energy War) และการสร้างความมั่นคงทางพลังงาน เพื่อเตรียมความพร้อมของโครงสร้างพื้นฐานในการรองรับการขับเคลื่อน Data Center ระบบ AI และเทคโนโลยีเปลี่ยนโลกที่จะเกิดขึ้นต่อจากนี้
–สทน. ฉลอง 20 ปี เปิดเวทีโลก INST2026 กางโรดแมป “แพทย์-อาหาร-พลังงานสะอาด” ขับเคลื่อนอนาคตไทยยั่งยืน
