ท่ามกลางกระแสการเลือกตั้งที่กำลังจะมาถึง อีกหนึ่งปรากฏการณ์ที่น่าจับตามองคือการก้าวเข้าสู่สนามการเมืองของบุคลากรจากแวดวงเทคโนโลยีและสตาร์ทอัพ ภาวุธ พงษ์วิทยภาณุ หรือ “ป้อม” อดีตนายกสมาคมผู้ประกอบการพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ไทย และกูรูด้าน Tech Startup แถวหน้าของเมืองไทย คือหนึ่งในนั้น ในฐานะผู้สมัคร สส. แบบบัญชีรายชื่อ พรรคประชาชน
รายการ Biztalk สัปดาห์นี้ ได้ร่วมพูดคุยเจาะลึกถึงแรงบันดาลใจและวิสัยทัศน์ในการนำเทคโนโลยีมา “Debug” หรือแก้ไขปัญหาเชิงโครงสร้างของระบบราชการไทย เพื่อยกระดับเศรษฐกิจและคุณภาพชีวิตประชาชน จาก ‘ที่ปรึกษา’ สู่ ‘ผู้เล่นในสนาม’
ภาวุธ เปิดเผยว่า ตลอดระยะเวลาที่ผ่านมา ตนได้เข้าไปมีส่วนร่วมทำงานกับภาครัฐในฐานะอนุกรรมาธิการและที่ปรึกษาหลายคณะ แม้จะเห็นโอกาสในการเปลี่ยนแปลง แต่ก็พบข้อจำกัดสำคัญคือ “อำนาจในการสั่งการ” และความเข้าใจในเทคโนโลยีของผู้กำหนดนโยบาย ทำให้การขับเคลื่อนเป็นไปได้ช้า การตัดสินใจลงสมัครรับเลือกตั้งครั้งนี้ จึงเป็นการอาสาเข้ามาเพื่อใช้ความเชี่ยวชาญด้านดิจิทัล ผลักดันให้เกิดการเปลี่ยนแปลงจากโครงสร้างภายใน
เปลี่ยน ‘รัฐ’ ให้เป็น ‘แพลตฟอร์ม’ (State as a Platform)
หัวใจสำคัญของแนวคิดที่คุณภาวุธนำเสนอ คือการมองระบบบริหารราชการให้เหมือนกับระบบปฏิบัติการ (OS) หรือ แพลตฟอร์มกลาง ที่มีประสิทธิภาพ เอื้อให้ประชาชนและภาคเอกชนใช้งานได้ง่าย
-ลดความซ้ำซ้อน: เชื่อมโยงข้อมูลระหว่างกระทรวง กรม กอง เพื่อลดขั้นตอนการทำงานแบบไซโล (Silo)
-ความโปร่งใส (Transparency): ใช้เทคโนโลยี Open Data เปิดเผยข้อมูลการจัดซื้อจัดจ้างและงบประมาณ ให้ประชาชนตรวจสอบได้ ซึ่งเป็นยาแรงในการแก้ปัญหาคอร์รัปชัน
-บริการประชาชน: รัฐต้องทำหน้าที่สนับสนุน (Facilitator) ไม่ใช่เป็นอุปสรรค โดยเน้น 3 แกนหลัก: การยืนยันตัวตนดิจิทัล (Digital ID), การแชร์ข้อมูลระหว่างหน่วยงาน (Data Sharing) และการชำระเงินดิจิทัล (Digital Payment)
Dashboard ประเทศ: เลิกบริหารด้วย ‘ความรู้สึก’ หันมาใช้ ‘ข้อมูล’
ในมุมมองของนักบริหารธุรกิจที่ต้องตัดสินใจบนพื้นฐานของข้อมูล (Data-Driven) คุณภาวุธชี้ว่า ปัญหาใหญ่ของภาครัฐคือผู้บริหารประเทศมักมองไม่เห็นภาพรวมแบบ Real-time
“สิ่งที่ประเทศต้องมีคือ Dashboard กลาง ที่นายกรัฐมนตรีหรือรัฐมนตรีสามารถกดดูได้ทันทีว่า เศรษฐกิจเป็นอย่างไร การส่งออกติดขัดตรงไหน หรือน้ำท่วมจุดไหน เพื่อให้การสั่งการแม่นยำและทันท่วงที ไม่ใช่บริหารตามความรู้สึกหรือรอรายงานกระดาษ”
ปกป้อง SMEs ไทย ในสมรภูมิ E-Commerce ข้ามชาติ
ในฐานะผู้เชี่ยวชาญด้านอีคอมเมิร์ซ คุณภาวุธเน้นย้ำเรื่องความไม่เป็นธรรมในการแข่งขันระหว่างแพลตฟอร์มต่างชาติกับผู้ประกอบการไทย รัฐต้องเข้ามาสร้างกติกาที่เป็นธรรม (Fair Game) ควบคุมสินค้าด้อยคุณภาพทะลักเข้าไทย และที่สำคัญคือ ต้องเปลี่ยนวิกฤตให้เป็นโอกาส โดยใช้แพลตฟอร์มเหล่านี้เป็นช่องทางในการ “ส่งออก” สินค้าไทยไปสู่ตลาดอาเซียนและตลาดโลก
การนำเทคโนโลยีมาใช้บริหารประเทศ ไม่ใช่เพียงแค่การซื้อซอฟต์แวร์หรือฮาร์ดแวร์ใหม่ แต่คือการเปลี่ยน Mindset ของผู้นำ และการสร้างระบบนิเวศที่เอื้อให้ “คนเก่ง” สามารถทำงานร่วมกันได้ เพื่อซ่อมแซมจุดบกพร่องและอัปเกรดประเทศไทยให้ทันต่อโลกยุคดิจิทัล
–โครงการ The UP จาก BDI เปลี่ยน “ข้อมูลหลังบ้าน” เป็น “ยอดขาย” ด้วย Big Data & AI
