ปรากฏการณ์บริษัทเทคโนโลยีระดับโลก หรือ Big Four อย่าง Meta, Amazon, Microsoft และ Google ประกาศปรับลดพนักงานจำนวนมหาศาลในช่วงปีที่ผ่านมา กำลังส่งสัญญาณเตือนภัยที่ชัดเจนว่าโลกกำลังก้าวเข้าสู่ยุคที่ AI ไม่ได้เป็นเพียง “เครื่องมือเสริม” อีกต่อไป
ปฐม อินทโรดม ผู้เชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีและกรรมการสภาดิจิทัลฯ เปิดมุมมองผ่านรายการ BizTalk ว่า ในปี 2026 AI ได้กลายเป็น “ระบบปฏิบัติการหลัก” (Core Operating System) ขององค์กรไปแล้ว งานบางอย่าง AI สามารถรับผิดชอบแทนมนุษย์ได้เกือบ 100% ที่น่าสนใจคือ บริษัทที่ปลดพนักงานเหล่านี้ไม่ใช่บริษัทที่ขาดทุน แต่หลายแห่งกำไรพุ่งสูงและหุ้นขึ้น แต่เขาเลือกปรับโครงสร้างเพื่ออนาคต โดยไม่เน้นการใช้คนในการขยายธุรกิจเหมือนในอดีต
ตำแหน่งงานเสี่ยงในไทย เมื่อ AI ขยับจาก “ตัวช่วย” เป็น “ตัวหลัก”
สำหรับประเทศไทย คุณปฐมมองว่าเรากำลังอยู่ในวงจรที่ตามหลังสหรัฐฯ ประมาณ 2 ปี โดยตำแหน่งงานที่เริ่มเห็นผลกระทบอย่างชัดเจน ได้แก่
- Customer Support: การเข้ามาของ AI ในระบบ CRM และ Call Center
- Analyst และ Programmer: การมาถึงของ Agentic AI และ Coding Agent เช่น OpenDevin ที่สามารถทำงานแทน Developer ได้โดยไม่ต้องลงทุนจ้างคนเพิ่มจำนวนมาก
- ระดับบริหาร: ในต่างประเทศเริ่มมีการเลิกจ้างพนักงานระดับบริหารที่มีเงินเดือนสูง เนื่องจาก AI มีประสิทธิภาพในการประมวลผลและตัดสินใจได้ดีขึ้น
กับดัก Productivity และภูมิต้านทานที่อาจกลายเป็นจุดอ่อน
คุณปฐม ชี้ให้เห็นว่า ประเทศไทยกำลังติดอยู่ใน “กับดักของประสิทธิภาพ” (Productivity Trap) คือเราใช้ AI เพียงเพื่อเพิ่มผลผลิตในรูปแบบเดิมๆ แต่ยังไม่เปลี่ยน AI ให้เป็นแกนกลางขององค์กร นอกจากนี้ “ภูมิต้านทานต่อวิกฤต” ของคนไทยที่มักปรับตัวไปทำอาชีพสำรอง เช่น การขับรถรับส่ง หรือกลับภูมิลำเนาเมื่อตกงาน อาจทำให้เรามองข้ามความจำเป็นเร่งด่วนในการ “ผ่าตัดโครงสร้างทักษะ” อย่างจริงจัง
ข้อเสนอแนะ: รัฐต้องสร้าง Ecosystem เอกชนต้องเป็น Adaptive Workforce
คุณปฐม เน้นย้ำว่า สิ่งที่ไทยต้องการเห็นคือ “Adaptive Workforce” หรือแรงงานทั้งระบบที่ปรับตัวเข้าหา AI โดยมีข้อเสนอแนะสำคัญดังนี้:
- ผู้นำต้องส่งสัญญาณชัดเจน: เปรียบเทียบกับสิงคโปร์ที่ผู้นำประกาศชัดว่างานบางอย่างอาจหายไป แต่รัฐจะรักษา “คน” ไว้ผ่านการ Reskill ครั้งใหญ่
- สร้าง AI Ecosystem: การส่งเสริม Data Center ในไทยต้องทำควบคู่ไปกับการสร้างธุรกิจเกี่ยวเนื่อง เช่น Robotics, Knowledge Center และ Training Center เพื่อสร้างงานใหม่ที่มีมูลค่าเพิ่ม
- พึ่งพาตัวเองด้วยการเรียนรู้ไม่หยุด: แรงงานในกลุ่มเสี่ยงต้องเร่งหาเครื่องมือใหม่ๆ และเรียนรู้ตลอดเวลาเพื่อให้สามารถควบคุม AI ทำงานได้ หากหยุดนิ่งโอกาสโดนปลดจะสูงขึ้นทันที
“วันนี้ AI มาเพื่อทำงานแทนในหลายมิติ หากเรายังปรับตัวแบบประคับประคองเหมือนกินยาพาราไปวันๆ แต่ไม่ยอมผ่าตัดทักษะอย่างจริงจัง เราอาจสูญเสียความสามารถในการแข่งขันไปอย่างถาวร” คุณปฐม กล่าวทิ้งท้าย
–สัญญาณอันตราย เลิกจ้างแรงงานไทย! “ดร.ธนิต” ชี้ช่องทางรอดยุคที่ความมั่นคงไม่มีอยู่จริง
